Progi zwalniające, inaczej progi berlińskie lub, wyspowe to popularne elementy infrastruktury drogowej. Znajdują się na drogach i ulicach, gdzie bezpośrednio wpływają na prędkość pojazdów i poprawiają bezpieczeństwo na drodze. W artykule wyjaśniamy, jaką funkcję pełnią progi zwalniające.
Zadania progów zwalniających
Główną funkcją progów zwalniających jest redukcja prędkości pojazdów na danym odcinku drogi. Dzięki ograniczeniu prędkości zmniejsza się ryzyko wypadków i obrażeń podczas kolizji. Progi zwalniające pomagają poprawić bezpieczeństwo na drodze, szczególnie w obszarach o dużym zagęszczeniu ruchu lub w pobliżu miejsc, gdzie często przebywają ludzie, jak szkoły lub place zabaw. Zmniejszenie prędkości pojazdów minimalizuje ryzyko potrąceń pieszych i rowerzystów.
Progów zwalniających używamy również do kontrolowania ruchu i zapobiegania nadmiernemu przyspieszaniu na odcinkach, gdzie prędkość jest problemem. Można je montować na obszarach mieszkalnych, w których chce się kontrolować prędkość pojazdów. Takie działania zmniejszają poziom hałasu generowanego przez ruch uliczny, co jest korzystne dla mieszkańców. Poprzez zmniejszenie prędkości ruchu i promowanie bezpieczeństwa pieszych i rowerzystów, progi zwalniające z pewnością przyczyniają się do poprawy jakości życia w obszarach miejskich.
Rodzaje progów zwalniających
Dostępnych jest kilka rodzajów progów zwalniających. Każdy z nich ma swoje zastosowanie. Wyróżniamy:
- progi stałe – to tradycyjne progi zwalniające, składają się z trwałych elementów, tj. z betonu, asfaltu, lub innych materiałów drogowych. Progi stałe są trwałe, ale jednocześnie mniej elastyczne w dostosowywaniu się do zmieniających się warunków ruchu;
- progi gumowe – produkty te wykonuje się z elastycznych materiałów, takich jak gumowe lub plastikowe kształtki wypełnione powietrzem lub wodą. Produkty te są elastyczne i wpływają na komfort jazdy kierowców w porównaniu do stałych progów. Progi gumowe można stosować jako rozwiązanie tymczasowe lub stałe;
- progi modułowe – składają się z kilku oddzielnych elementów, które jednak można scalać w różne długości i kształty. Umieszczane są tam, gdzie istnieje potrzeba elastyczności w regulowaniu prędkości, a także gdy konieczne jest dostosowanie długości progów do zmieniających się warunków;
- progi ostrej krawędzi (speed cushions) – to rodzaj progów, które posiadają ostre krawędzie na całej szerokości jezdni, ale pozostawiają przestrzeń pomiędzy nimi na pasy ruchu. Dzięki temu większe pojazdy, takie jak karetki lub samochody strażackie, mogą przejeżdżać bez przeszkód, zaś mniejsze – muszą zwolnić;
- progi zwalniające wyspowe przyjmują formę charakterystycznych „wysepek” umieszczonych na jezdni w przewidzianych do tego miejscach. Produkty te mogą być trapezowe lub łukowe.

Rodzaje standardowych progów zwalniających
Istnieją również progi zwalniające o nietypowej budowie. Znajdują one zastosowanie w określonych warunkach, w których standardowe rozwiązania nie spełniałyby swojej roli lub z różnych względów są niemożliwe do wykorzystania. Są to:
- progi typu pinezka – najczęściej stosuje się je na skrzyżowaniach, pojazdy przejeżdżają przez próg-pinezkę jedynie częściowo,
- progi typu poduszka – mają charakterystyczny, prostokątny kształt, umieszcza się je w centralnej części skrzyżowania,
- progi wyspowe (tzw. poduszki berlińskie) – mogą być używane wszędzie tam, gdzie istotne jest spowolnienie ruchu samochodów osobowych bez konieczności spowalniania pojazdów o większych gabarytach i szerokim rozstawie osi, takich jak autobusy miejskie lub samochody ciężarowe.
Funkcją progów zwalniających jest ograniczenie prędkości pojazdów w obszarach, gdzie istnieje wysokie ryzyko wypadków lub zagrożenie dla pieszych. Wprowadzenie progów zwalniających może przyczynić się do poprawy bezpieczeństwa na drogach poprzez dostosowanie prędkości jazdy do warunków panujących na jezdni.
